Doğru kauçuk konveyör bandı nasıl seçilir?

Konveyör bantları, konveyörün tüm ekipman maliyetinin %30 ila %50’sini oluşturur. Konveyör bantlarının doğru seçimi, yalnızca tüm konveyör makinesinin ekipman maliyetini azaltmakla kalmaz, aynı zamanda konveyörün kasnağı, tahrik cihazları, ruloları ve diğer bileşenlerinin tasarımını da etkiler.

Bantlı konveyörün konveyör bandının seçimi, konveyörün uzunluğuna, taşıma kapasitesine, konveyör bandının gerilimine, taşınan malzemenin özelliklerine, alma koşullarına, çalışma ortamına ve diğer faktörlere dayanır. Konveyör bandı, boyuna çekme gerilimine ek olarak, çalışma sırasında rulo ve makaranın eğilme gerilimine de maruz kalır. Konveyör bandının hasarının çoğu, çalışma yüzeyinin ve kenarın aşınması ile büyük ve keskin malzemelerin darbesi nedeniyle oluşan kopma, yırtılma ve soyulma şeklinde kendini gösterir.

1 Konveyör bandı ön seçimi

Konveyör bandı seçimi birçok faktörü dikkate almayı gerektirir, başlıcaları: konveyör sisteminin konveyör bandına ilişkin ilgili gereksinimleri; arazi çevre koşulları ve güvenlik için derecelendirilmiş gereksinimler; taşıma malzemelerinin türü, şekli, tane boyutu, özellikleri, ısıl etki ve kimyasal işlev olup olmadığı; maksimum bant genişliği, çalışma gerilimi ve taşıma kapasitesi gereksinimleri; minimum rulo çapı; oluklaştırma yeteneği ve yanal sertlik; yük desteği; eğri bölüm ve geçiş bölümü uzunluğu; germe yöntemi ve stroku; alma noktası ve alma koşulları ile konveyör bandının çalışma döngüsü; darbe direnci ve yırtılma direnci gereksinimleri; ek koşulları; ve aşağıdaki gereksinimleri karşılamalıdır:

1.1 Kısa mesafeli bantlı konveyörler için polyester kumaş göbekli (EP) konveyör bantları kullanılmalıdır. Büyük taşıma kapasitesine, uzun taşıma mesafesine, büyük kaldırma yüksekliğine ve yüksek gerilime sahip bantlı konveyörler için çelik kordlu konveyör bantları kullanılmalıdır.

1.2 Taşınacak malzeme büyük boyutlu blok malzemeler içeriyorsa ve alma noktasının doğrudan düşüşü büyük olduğunda, darbe dirençli ve yırtılmaya dayanıklı konveyör seçilmelidir.

1.3 Katmanlı kumaş göbekli konveyör bandının maksimum katman sayısı 6’yı geçmemelidir; taşınan malzemenin konveyör bandının kalınlığına ilişkin özel gereksinimleri olduğunda, uygun şekilde artırılabilir.

1.4 Yeraltı bantlı konveyörü alev geciktirici konveyör bandı olmalıdır.

2 Kaplama tabakası seçimi

Kaplama tabakası seçimi, kaplama malzemesi, yüzey morfolojisi ve kalınlığını içerir.

Kaplama tabakasının ana bileşenleri çeşitli kauçuklar ve plastiklerdir. Çoğu iklimde, kauçuk eğim açısı 18°’yi geçmeyen koşullarda normal çalışabilirken, PVC bandın normal çalışması 12°’nin altındadır. PVC, esneklikte kauçuk kadar iyi değildir, ancak daha iyi alev geciktirici, deşarj özellikleri ve temizleme özelliklerine sahiptir. Çeşitli kauçukların özellikleri de oldukça farklıdır. Örneğin, doğal kauçuk ve stiren-butadien kauçuk iyi enerji emilimi ve aşınma direncine sahiptir; etilen-propilen kauçuk özellikle ısıya dayanıklıdır; siyanür kauçuğu iyi yağ direncine sahiptir; propilen-butil kauçuk hem ısıya dayanıklı hem de oksitleyici kimyasallara dayanıklıdır. Bu nedenle, kaplama malzemesi türünün seçimi, taşıma malzemesinin türüne, çalışma koşullarına ve çalışma ortamına göre kapsamlı bir şekilde değerlendirilmelidir.

Kaplama tabakasının kalınlığının artırılması, konveyör bandının darbe direncini ve aşınma direncini iyileştirmek için faydalıdır. Özellikle günümüzde pamuklu kanvas bant göbeği sentetik lif kumaş bant göbeği ile değiştirilmiştir. Bant göbeğinin performansı büyük ölçüde iyileştirilirken, kalınlık nispeten daha incedir. Konveyör bandının genel performansını iyileştirmek için, kaplama tabakasının kalınlığını buna uygun olarak artırmak gerekir. Avantajlarını tam olarak ortaya çıkarmak ve konveyör bandının hizmet ömrünü artırmak için. Ancak, alt kaplama tabakası çok kalın olursa konveyör bandının çalışma direncini artırır.

Kaplama tabakasının kalınlığını tasarlamanın temeli, aşınma hızı, malzeme alma koşulları, kaplama tabakasının ısı direnci, darbe direnci ve konveyör bandının çalışma döngüsüdür.

3 Konveyör bandı ekleme Konveyör bandı ekleme türü, konveyör bandının türüne ve bantlı konveyörün özelliklerine göre seçilmelidir; çelik kordlu konveyör bantları vulkanize ekler kullanmalıdır; çok katmanlı kumaş göbekli konveyör bantları vulkanize ekler kullanmalıdır; kumaş tam göbekli konveyör bandı için yapıştırıcı bağlantı kullanılmalıdır ve mekanik ekler de kullanılabilir.

Konveyör bandı vulkanizasyon ekleme formu: katmanlı kumaş göbekli konveyör bandı basamaklı ek kullanmalıdır; çelik kordlu konveyör bandı çekme mukavemeti seviyesine göre tek seviyeli veya çok seviyeli vulkanizasyon ek kullanabilir.

4 Konveyör bandı güvenlik faktörü

4.1 Konveyör bantlarının güvenlik faktörünü azaltmanın önemi ve konveyör bantlarının, özellikle yüksek mukavemetli konveyör bantlarının, bantlı konveyör yatırımlarının %30 ila %50’sine kadarını oluşturması gerçeğine dayanır. Konveyör bantlarını makul bir şekilde seçmek ve konveyör bantlarının yatırımını azaltmak için önemli bir yol, konveyör bandı ekleme teknolojisini iyileştirerek güvenlik faktörünü azaltmaktır. Örneğin, Avustralya’daki 20 km uzunluğundaki bir konveyör, çelik kordlu konveyör bandının güvenlik faktörünü olağan 6.7’den 5.0’a düşürdüğünde, konveyör bandının ağırlığı %14 azalır, yük taşıyıcı rulonun ömrü %7 artar ve dönüş rulosunun ömrü %40 artar. Konveyör bandı geriliminin azalması, ilgili yapısal yatırımı azaltır ve güç tüketimi %4 düşer. Yatırım ve işletme maliyetleriyaklaşık %10’u 20 yıllık hizmet ömrü içinde.

4.2 Uluslararası emniyet katsayısının tanımı

Alman Endüstri Standardı DIN22101-1982, çelik kordlu konveyör bandının emniyet katsayısını, konveyörün kararlı çalışması sırasında çelik kordlu konveyör bandının çekme dayanımının bandın gerilimine oranı olarak tanımlar ve minimum değeri 6,7’dir. 2002 yılında Almanya, 1982 standardını revize etmiş ve yeni versiyon tamamen yeni bir kavram ve hesaplama yöntemi benimsemiştir. Sonuç olarak, çelik kordlu konveyör bandının emniyet katsayısı 6,7’den düşük olabilir ve en düşük 4,5’e kadar inebilir. Son 10 yılda, bazı ülkeler 1982 düzenlemelerini zaten aşmıştır. Almanya, İngiltere, Yeni İngiltere, Avustralya ve diğer ülkelerde faaliyet gösteren bantlı konveyörler 4,5-5,5 aralığında değerler kullanmaktadır. ABD’deki CDI gibi yabancı kuruluşların araştırma sonuçlarına göre, çelik kordlu konveyör bantlarının emniyet katsayısı 4,5 ila 5,0 arasında olmak üzere 5,5’in altına düşürülebilir.

Yukarıdakiler ve standarttaki hükümler doğrultusunda: konveyör bandının emniyet katsayısı farklı koşullara göre seçilmelidir: yani genel bantlı konveyör ve çelik kordlu konveyör bandının emniyet katsayısı 7-9 olabilir; konveyör yumuşak başlatma ve frenleme önlemleriyle kontrol edildiğinde, 5-7 arasında bir değer alınabilir.